Vandaag vertrekken Joke en ik met z'n tweeën naar Brabant om te vieren dat we maandag 2 oktober 15 jaar getrouwd zijn. Vijftien jaren al, plus nog drie-en-half jaar verkering, en we kennen elkaar eigenlijk al vanaf de zesde klas van de lagere school. In elk geval is mijn ervaring: het wordt alleen maar mooier! Als je ons wil feliciteren, dan kan dat door hier te klikken.
;-)

De Micha Campagne wordt steeds meer zichtbaar. Gisteren kregen we de EO-Visie binnen, met daarbij een aparte Michakrant. De grote gezamenlijkheid van kerken en christelijke organisaties rond dit initiatief spreekt me erg aan! Zelf mocht ik een bijdrage leveren aan de krant door middel van een interview:

Jos Douma is dominee van de gereformeerd-vrijgemaakte Fonteinkerk in Haarlem. Hij is 37 jaar, getrouwd met Joke en heeft vier zoons. Zijn kerk, een voormalige bioscoop, ligt net buiten het stadshart van Haarlem. In de gemeente leven al een tijdje plannen om als kerk iets concreets te kunnen betekenen voor de buurt. 'Ik hoop dat de Micha-zondag, 15 oktober, voor ons de start zal zijn om de eerste concrete stappen te zetten naar een inloophuis voor de buurt. Bij de verbouwing die nu bezig is hebben we dat ook steeds voor ogen gehad.'
'Zo'n inloophuis vereist wel een omslag binnen de kerk naar buiten toe. Ikzelf zou er bijvoorbeeld graag een dagdeel per week een soort spreekuur willen houden. Maar zijn we er als gemeente aan toe dat ik dan tijd besteed aan onbekende mensen uit de buurt, tijd die ik dan niet in de eigen gemeente kan besteden? Dus de vraag is of je als kerk echt diaconaal en missionair present wilt zijn in je buurt en of een deel van de tijd van de voorganger daar ook in mag gaan zitten.'
'Ik vind het erg belangrijk dat de kerk meer binnenste buiten wordt gekeerd. Ik hoop dan ook dat door deze Micha Campagne de ogen van de christenen open gaan voor die wereld buiten de kerk.'
'Het streven naar wereldwijde gerechtigheid en armoedebestrijding is een erg groot begrip. Het is dan ook de kunst om dat klein te maken zodat je er iets mee kunt. Ik zou willen dat gemeenteleden bijvoorbeeld oog krijgen voor die straatnieuwsverkoper op de hoek of die eenzame oudere in de buurt.'
'Veel kerkleden, helemaal in onze kringen, hebben een middenklasse-mentaliteit. Voor ons is het dus moeilijk om ons te verplaatsen in bijvoorbeeld een zwerver. Maar in de bijbel staat veel over armoede en gerechtigheid. Het is de kern van Jezus' boodschap.'
'Op de Michazondag op 15 oktober wil ik daarom preken over Matteüs 5:6: 'Gelukkig wie hongeren en dorsten naar gerechtigheid, want zij zullen verzadigd worden.' Wij trekken die woorden vaak in het geestelijke terwijl het ook letterlijk en heel concreet is.'
'Wij kunnen zo lang discussiëren over zaken als de gaven van de Geest terwijl dat eigenlijk maar een luxediscussie is: juist daar waar gerechtigheid wordt nagestreefd, werkt de Geest.'
'Ik geloof dat we echt wat kunnen doen, vanuit de gedachte: 'verbeter de wereld, begin bij jezelf'. Wij denken vaak bij voorbaat al dat het toch wel niets zal uitmaken of we iets doen. Maar ik geloof dat de kracht van Jezus Christus het verschil kan maken. We hebben hier in Haarlem het inititief 'Bidden voor de buurt'. Dat is heel concreet en direct bidden voor jouw straat en de mensen die daar wonen. Dat is veel concreter dan dat je bidt voor heel Nederland. Je buurt ken je en als je daarvoor bidt, zul je er zelf ook veel eerder iets ondernemen. Haarlem heeft 40 buurten. Stel dat er in iedere buurt een gebedsgroep komt... Ik alleen kan in een straal 100 meter iets verbeteren, de kerk misschien in een straal van een kilometer, 100 kerken in een straal van 100 kilometer en 1000 kerken..., reken maar na.'

Afgelopen zondag ontmoette ik voor ons tijdelijke kerkgebouw (de Sacramentskerk in Bloemendaal) een vrouw, met haar man en kind, die naar me toekwam met het boek 'Jezus uitstralen' in haar hand. Ze kwamen uit Weerdt en brachten een weekendje door in Haarlem. Ze vertelde dat ze in Weerdt lid zijn van een Christengemeente. Graag wilde ze dat ik iets voor in het boek zou schrijven. Dat heb ik gedaan: mijn handtekening met daaronder 'In Christus verbonden'. Ze hebben de dienst bij ons meegemaakt, en het was heerlijk om te zien, met name onder de prediking, hoe zij en haar man betrokken waren op wat er werd gezegd: ze zaten bijna voortdurend instemmend en stralend te knikken. Dat mis ik wel eens bij de gemiddelde gereformeerde hoorder: vreugdevolle zichtbare betrokkenheid bij de evangelie-woorden die klinken. Ik vind het steeds minder bevredigend als gezegd wordt dat dat 'van binnen' zit.
Nu het toch even gaat over 'Jezus uitstralen': in de Gereformeerde Kerk (vrijgemaakt) van Assen-Peelo zijn ze momenteel bezig met het Gemeenteproject 'Jezus uitstralen'. Vorige week kreeg ik uit die gemeente het materiaal toegestuurd dat ze ontwikkeld hebben voor de jeugd in de gemeente. Het is nu te vinden op de site van Jezus uitstralen.

Ik vond het een feest om afgelopen vrijdag bij het Bereidheidscongres te zijn. In de workshop die ik gaf proefde ik heel veel verlangen om Gods liefde in Jezus beter te leren kennen en dieper te leren ervaren, en om die liefde ook concreet te delen met de mensen om ons heen. Het paper dat ik gebruikt heb en meer mateiraal om mee verder te gaan vind je op: www.josdouma.nl/ikhoudvanjezus.
Maar vooral 's avonds was het een groot feest: Inge de Visser-Oostdijk sprak persoonlijk, bewogen en inspirerend over het thema 'Genade doorgeven'. Daarbij riep ze ons allemaal op om onze bijbel te eten: 'ga veel om met Gods Woord, studeer erin, mediteer erover, ontdek hoe groot en goed en genadig onze God is!'
Ik heb haar woorden afgelopen zondag maar meteen doorgegeven in de morgendienst en het een beetje in de praktijk gebracht door samen met de gemeente in Jesaja 40 tot 55 op zoek te gaan naar de God die redt. Lees de preeksamenvatting: Hij is God. Hij redt!

Het is alweer een aardig tijdje geleden dat Koert van Bekkum in het Nederlands Dagblad een artikel schreef met de prikkelende kop 'Ik hou van Jezus. Maar nu even niet.' Deze kop is de aanleiding om voor de workshop die ik vrijdag hoop te houden tijdens het Bereidheidscongres als titel te kiezen: 'Help! Ik houd van Jezus!' Er wordt onder christenen wel eens wat afwerend gereageerd als de oproep om Jezus lief te hebben klinkt. Henk Medema noteerde in een stukje over Gewoon van Jezus houden de volgende reacties:

'Een beetje nuchter, niet altijd zo geëxalteerd'. 'Nou ja, sommige mensen zijn nu eenmaal gevoelstypes'. 'Als we allemaal eerlijk zijn, blijft het toch eigenlijk tobben'.

In plaats van af te weren lijkt het me beter om op te bouwen en elkaar te helpen om Jezus lief te hebben. Daarbij is Gary Chapman met zijn concept van de Vijf talen van de liefde wat mij betreft een goede gids. Op basis daarvan reik ik in de workshop onder andere dit aan:
1. Jezus waarderen met woorden: aanbidding (Johannes 20:28);
2. Jezus tijd en aandacht geven: stilte en meditatie (Johannes 10:27);
3. Jezus geschenken geven: overgave (Johannes 12:3);
4. Jezus dienen: navolging (Johannes 12:26);
5. Jezus aanraken: intimiteit (Johannes 13:23; 1:18).

Meer op: www.josdouma.nl/ikhoudvanjezus

Vorige week dinsdag kreeg ik een cadeau van de kerkenraad: een riem. Met daarbij een verwijzing naar Efeziërs 6 vers 14: 'Houd stand met de waarheid als gordel om uw hopen.' Ik heb het ervaren als een bemoediging van God zelf (want God spreekt op vele manieren) om in mijn prediking maar één ding te willen: de waarheid vertellen (en niet mensen behagen). Er schiet me nu ook een ander bijbelwoord te binnen, dat aan het begin van de vergadering ook even aan de orde was tijdens onze gezamenlijke bijbelstudie als kerkenraad: 'Probeer ik soms mensen te behagen? Als ik dat nog altijd zou doen, zou ik geen dienaar van Christus zijn' (Galaten 1:10).
Hoe spreekt God? Daarover heb ik gisteren gepreekt, in eigen gemeente en ook in de Oosterparkkerk in Amsterdam. Je kunt de preeksamenvatting hier lezen.

Gisteren ging ik voor in de trouwdienst van Toine en Hanneke. Ze hadden me gevraagd om over Psalm 23 te preken. Het is opvallend dat zo'n Psalm in elke levenssituatie tot spreken komt! Het overdenken van vers 6a ('Geluk en genade volgen mij alle dagen van mijn leven') leverde een voor mij nieuwe omschrijving van genade op:

Weet je wat genade is? Genade is geluk hebben!
Genade is het geluk hebben dat je niet bepaald wordt door je verleden maar door je toekomst.
Genade is het geluk hebben dat je niet langer terneer wordt gedrukt door schaamte en schuld maar dat je lichter door het leven gaat omdat alles door Jezus is gedragen.
Genade is het geluk hebben dat God hoe dan ook met je is.
Genade is het geluk hebben dat er elke dag een echt nieuw begin is en dat de toekomst open ligt.
Genade is het geluk hebben dat je onvoorwaardelijk bemind wordt door Jezus.

Ik heb de aanwezigen aangeraden om een prachtig boek te gaan lezen over Psalm 23: Max Lucado, Lichter door het leven. Het antwoord van Psalm 23.

Vandaag las ik weer wat van John Piper. Het is zijn passie om mensen gelukkig te zien worden. Maar zijn boodschap is confronterend: we kunnen alleen gelukkig worden als we helemaal gericht zijn op God in zijn glorie! Gods liefde voor ons bevrijdt ons van onze egocentrische grondhouding waarbij we zelf in het middelpunt staan. Lees eens wat Piper schrijft:

The love of God is not God's making much of us, but God's saving us from self-centeredness so that we can enjoy making much of him forever. And our love to others is not our making much of them, but helping them to find satisfaction in making much of God. True love aims at satisfying people in the glory of God.

Elke keer als ik me laat meeslepen door gevoelens van frustratie en afgewezen zijn, moet ik leren dat Gods liefde voor mij onvoorwaardelijk is, en dat de Vader me leert om me af te keren van mezelf om Hem te zien en van Hem te genieten. Dat alleen is voor mij genezend en bevrijdend. Niets anders. En dat geldt ook in pastorale contacten. Van Larry Crabb leerde ik deze zomer (al lezend in zijn boeken) dat het er in elk pastoraal contact om gaat dat ons verlangen om Gods liefde te kennen en Hem lief te hebben na het gesprek groter is dan ervoor.

Vanmorgen had ik een ontmoeting met mijn collega's uit de classis Alkmaar-Haarlem. We hadden het over leiderschap en wat we daarvan vonden. De meningen liepen wat uiteen. De een vond leiderschap een heel belangrijk thema voor de kerken en geloofde dat er ook een roep is om leiderschap. De ander was wat gereserveerder omdat leiderschap gemakkelijk op gespannen voet kan komen te staan met gezamenlijkheid en samenwerking. Waar we het wel over eens waren is dat, als we leiding geven, ons persoonlijk leven met de Heer heel belangrijk is.
Op de terugweg reed ik onder zo'n groot bord van Rijkswaterstaat door met daarop deze tekst: 'Rij met je hart. Hou afstand.' Een merkwaardige combinatie! Maar ik vond het tegelijk heel herkenbaar. Leven vanuit je hart of leiding geven vanuit je hart staat op gespannen voet met afstand houden. Vaak vind ik het gemakkelijker om te kiezen voor het laatste: als ik afstand houd, kunnen mensen ook niet dichtbij mij komen. Dat is minder kwetsbaar. Maar ik zie steeds meer in dat het ook minder vruchtbaar is. Afstand houden - van God, van mensen, van mezelf - is een enkele reis naar vruchteloosheid.
Zondag ga ik preken over Gods preken naar aanleiding van Jesaja 45 vers 19: 'Ik heb niet in het verborgene gesproken.' Waar spreekt God dan wel? Spreekt Hij ook door borden van Rijkswaterstaat?

Nu er weer het een en ander te doen is over de ontkerkelijking, lijkt het me goed om ook eens na te denken over de ont-God-delijking van de kerk. Eigenlijk is de centrale vraag (en die stel ik zondag aan de orde in de prediking): Gaat het in de kerk nog om God? Of gaat het uiteindelijk om onze overtuigingen, onze normen en waarden (hoe godsdienstig ook), onze trouw, onze liturgie (hetzij traditioneel, hetzij meer spontaan)? Er zijn afgoden in veelvoud en soms hebben ze een uitermate vrome gestalte. Daarom de vraag: Gaat het nog wel om God? In de prekenserie waarmee ik het seizoen beging (Hij is God!) laten we tot ons doordringen dat God God is. Hij is uniek. En Hij is dat ook op een unieke manier: in Christus.
Soms (eigenlijk: vaak) vind ik het lastig dat het in de kerk zoveel gaat over de kerkdienst, de geloofsopvattingen en de structuren. Hoe leren we weer om het over God te hebben? Hoe groeien we in aanbidding en verwondering voor Hem? Hoe gaat gebeuren dat het door alles van de kerk heentrilt: 'Wat een God is Hij!' Lees de preeksamenvatting.

Ik ga regelmatig in de leer bij John Piper. Hij is een gepassioneerde prediker en dat komt door zijn enorme passie voor God en voor Christus. Een kennismaking met hem is erg de moeite waard! Bezoek de vernieuwde site: www.desiringgod.org en bekijk eens dit videofragment.

Het rapport van het Sociaal en Cultureel Planbureau, waarin onder meer staat dat de ontkerkelijking zich nog steeds door zet, maakt aardig wat reacties los. In het Nederlands Dagblad van vandaag is een aantal reacties verzameld: 'Mij maakt dit soort rapporten enthousiast'. Een paar citaten:

Wat er dan anders moet? In elk geval zullen de kerken minder moeten gaan denken vanuit religie en meer vanuit relatie. (Peter Kos)

Het is soms moeilijker een christen uit te leggen waarom een niet-christen het evangelie ook moet horen, dan een niet-christen te bereiken met het evangelie. (Jacob Glas)

Met name de uitspraak van Jacob Glas vind ik nogal confronterend en tegelijk van een hoog realiteitsgehalte. En dat heeft alles te maken met de uitspraak van Peter Kos. Want ik denk dat er in de kerken heel veel religie is: eigenwillige godsdienst in het vasthouden aan tradities aan de ene kant of het zoeken naar de individuele geestelijk kick aan de andere kant. Beide zijn even erg, want even religieus.

Mij lijkt de geconstateerde verdergaande ontkerkelijkeling een geestelijke kans om terug te keren naar de kern: gemeenschappen vormen rondom Jezus, als huizen van de liefde (en niet van de angst). Het is tijd voor verbondenheid. Echte verbondenheid. Dat is: vanuit de kracht van Christus in ons werkelijk contact (op zielsniveau) zoeken met elkaar en met hen die Jezus nog mogen leren kennen. Een vernieuwd kerk-besef dus: dat we beseffen dat het niet om de kerk gaat, maar om de gemeenschap, om de verbondenheid die zo kenmerkend is voor de Drie-enige.

Gisteren heb ik weer gepreekt in eigen gemeente na vier weken vakantie en het jaarlijkse 'zondagje Texel' (waar in de zomer door de kerk van Den Helder kerkdiensten worden belegd, en waar we als predikanten uit de classis Alkmaar-Haarlem allemaal een zondag voor onze rekening mogen nemen). Preken in eigen gemeente is zowel vreugde als aanvechting. Vreugde omdat er niets mooiers is dan het Woord van Christus te laten klinken in de levens van broers en zussen van wie je soms veel weet over hun pijn en teleurstellingen en strijd en geloofsverlangens. Aanvechting ook omdat ik weet hoe verschillend er in de gemeente over mijn preken wordt gedacht, hoeveel uiteenlopende verlangens er leven, en omdat het een verleiding is om te proberen het iedereen een beetje naar de zin te maken. Zo is preken niets minder ook dan geestelijke strijd: heen en weer pendelen tussen vreugde en aanvechting en daarin altijd opnieuw kracht zoeken in Christus, niet in mezelf. De preek was de eerste in de septemberserie: Hij is God!

In de middagdienst mocht ik ook voorgaan: een gezamenlijke dienst van de christelijk gereformeerde Goede Herderkerk en onze gemeente, met viering van het heilig Avondmaal. Ik heb gepreekt over Romeinen 8:15. Je kunt de preek lezen: Het huis van de liefde en het huis van de angst. De thematiek van de preek (het vaderschap van God, zijn onvoorwaardelijke liefde, kind-zijn, het verlaten van het huis van de angst om te gaan wonen in het huis van de liefde) wil ik in het komende seizoen nog vaker aan de orde stellen in de prediking.

Aanstaande maandag gaat onze oudste zoon Geert naar de Passie in Amsterdam, een Evangelische school. In het Nederlands Dagblad van vandaag staat dat deze school haar oude motto heeft veranderd. Het was: 'Gij geheel anders, gij hebt Christus leren kennen.' Het wordt nu: 'Leer het Leven.' Het spreekt me zeer aan dat deze missie zo expliciet en duidelijk zichtbaar aanwezig is in de uitingen van de Passie. Waar in het gereformeerde onderwijs nog wel eens het gevaar bestaat dat 'we deze dingen toch wel weten van elkaar', doet het evangelische onderwijs steeds opnieuw haar best om het onvanzelfsprekende zichtbaar te maken en vast te houden: dat we niet zonder het Leven kunnen, dat Christus het Leven is.

Ook een boeiend artikel over de relatie tussen Protestants, Rooms-Katholiek en Oosters-orthodox: 'Protestanten als Paulus, katholieken als Petrus'. Nadat ik net gisteren de ikoon van Christus Pantokrator had geplaatst op de blog, is het toch boeiend om het volgende te lezen:

De protestantse, rooms-katholieke en oosters-orthodoxe tradities verhouden zich tot elkaar als de apostelen Paulus, Petrus en Johannes.

Ik moet toegeven dat ik me het meest door Johannes voel aangesproken.

De vakantie is voorbij. Het werk weer begonnen. Wat houdt me momenteel het meest bezig?

• Een nieuwe prekenserie over het thema Hij is God!
• Een preek over Romeinen 8:15
• Het nieuwe catechisatieseizoen
• Het boek 'Leven in verbondenheid' dat nu bij de drukker ligt, met een eigen site: www.leveninverbondenheid.nl
• Een nieuwe serie meditaties op www.tijdmetjezus.nl over het thema 'Verbonden met de Vader' (de serie begint morgen, 1 september)

Verder is het nog een beetje op gang komen. Dat geldt ook voor de blog: het ritme weer oppakken en ook weer bedenken wat ik nu precies wil met de blog. Het beeld van de ikoon geeft de richting aan: steeds opnieuw vanuit mijn dagelijks werk en het dagelijkse (vooral kerkelijke) nieuws contact zoeken en houden met mijn overtuiging dat alles draait om Christus en de verbondenheid met Hem. De ikoon, die op de voorkant van mijn proefschrift uit 2000 staat, is in de zomer op een nieuwe manier voor mij gaan spreken. Daar kom ik de komende tijd nog wel op terug.

Ik ben langzaamaan aan het afbouwen naar de vakantie toe. Daar hoort ook bij dat ik al minder ben gaan bloggen. En ik heb vandaag besloten blog-vakantie te nemen. Dus ik wens iedereen een heel goede tijd toe met veel rust en zon, veel plezier en gezelligheid! Zelf hopen we van 27 juli tot 14 augustus in Frankrijk te camperen. De foto bij deze blog geeft een beeld van onze caravan;-)

Op 1 september hoop ik weer te beginnen met de blog!

Maandagmorgen is eens in de maand het dagdeel waarop ik iets schrijf voor het kerkblad van de Fonteinkerk. Ik schrijf daarin ook altijd de rubriek 'Uit de pastorie'. Dat lijkt eigenlijk wel een beetje op bloggen, maar dan een keer per maand op papier. In elk geval is een deel van wat ik schreef ook geschikt voor de blog van vandaag.

Vader-kind | Ik heb me voorgenomen om me in de vakantietijd te bezinnen op wat iemand noemde: het Vader-kind-principe. Wat betekent het om een geliefd kind van de Vader te zijn? Wat betekent het om een liefhebbende vader te zijn? Wat betekent het als Jezus zegt: 'Als jullie mij kennen zullen jullie ook mijn Vader kennen, en vanaf nu kennen jullie hem, want jullie hebben hem zelf gezien. Wie mij heeft gezien, heeft de Vader gezien' (Johannes 14:7-9)? Wat bedoelt Paulus precies als hij schrijft: 'U hebt de Geest niet ontvangen om opnieuw als slaven in angst te leven, u hebt de Geest ontvangen om Gods kinderen te zijn, en om hem te kunnen aanroepen met Abba, Vader' (Romeinen 8:15)?

Vinden | In het boek van Henri Nouwen (in 2006 is het tien jaar geleden dat hij overleed) over Rembrandts (we vieren dit jaar zijn 400e geboortejaar) schilderij 'De terugkeer van de verloren zoon' werd ik getroffen door een paar vragen die ik mezelf en u allemaal wil meegeven:

De vraag is niet: 'Hoe moet ik God vinden?' maar 'Hoe moet ik mij door Hem laten vinden?' De vraag is niet: 'Hoe moet ik God leren kennen?' maar 'Hoe moet ik mezelf door God laten kennen?' De vraag is niet: 'Hoe moet ik God liefhebben? maar: 'Hoe moet ik mezelf door God laten liefhebben?' God kijkt vanuit de verte naar mij, wacht op mij, probeert mij te vinden en verlangt er vurig naar mij in zijn huis te verwelkomen.

Voor wie het boek 'Eindelijk thuis' heeft, deze passage is te vinden op bladzijde 116.

Vrijheid | Maar nu eerst: vrij zijn. Genieten van vakantie en vrije tijd, van het gezin, van de nieuwe auto en de oude caravan, van de Franse tolwegen en de Franse camping, van de dagen dat we ook nog gewoon thuis zullen zijn. Vrij zijn dus. Maar altijd ook op een dieper niveau: 'Waar de Geest van de Heer is, daar is vrijheid' (2 Korintiërs 3:17); 'Christus heeft ons bevrijd opdat wij in vrijheid zouden leven; houd dus stand en laat u niet opnieuw een slavenjuk opleggen' (Galaten 5:1).

Overigens: ik heb nog anderhalve week te gaan;-)

Gisteren stond er in het Reformatorische Dagblad een interessant artikel : De gereformeerde theologie in de 21e eeuw. Het biedt een verslag van een studie die prof. Philip Holtrop heeft gehouden tijdens een bijeenkomst van de Internationale Vereniging voor de Bestudering van Gereformeerde Gemeenschappen. Hij vraagt daarin aandacht voor de hervorming van de gereformeerde theologie met het oog op de 21e eeuw. Uit het verslag:

In de huidige situatie is het van belang dat de verbondsmatige richting in de gereformeerde theologie meer aansluiting vindt bij het postmodernisme. Het is daarom nodig, aldus Holtrop, om op die lijn door te gaan. Van daaruit is het waardevol aan onze generatie een gereformeerde visie op de wereld te presenteren.
Daarbij gaat het erom God te laten zien als een liefhebbende Vader en om de waardigheid die Hij aan de mensen gegeven heeft. (...) We moeten ons richten op de unieke Naam van Jezus Christus. Als Heer der wereld is Hij meer dan Verlosser. Alle mensen moeten worden uitgenodigd voor het grote feest, in plaats van te worden gewaarschuwd voor het helse vuur, zo stelde prof. Holtrop.

Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat de beweging die ik met mijn boek 'Leven in verbondenheid' wil maken hier naadloos bij aansluit. In wezen is het mijn intentie om het 'leven in het verbond' in de context van onze tijd te hernemen als 'leven in verbondenheid' waarbij de focus is gericht op de unieke Naam van Jezus Christus!

Mijn studieverlof zit erop en het boek is af! Tenminste: ik heb gisteravond (vannacht eigenlijk) de kopij verstuurd naar de uitgever. De bedoeling is dat het boek eind september in de boekhandel ligt. Je kunt alvast wat lezen, als je daar belangstelling voor hebt. Zie de webpagina's: Leven in verbondenheid. En drie directe links:

De inhoudsopgave

Het inleidende hoofdstuk

Hoofdstuk 2: De zegen van het nieuwe verbond.

Vandaag begint het Nederlands Dagblad met een serie artikelen over 'Kerk in de 21e eeuw'. Er wordt gefocussed op verschillende gemeentestichtingsprojecten.

Hoe kerk te zijn in de toekomst? Naast de bestaande kerken ontstaan de laatste tijd in Nederland steeds meer nieuwe, experimentele vormen van kerkzijn.

Vandaag is Amsterdam aan de beurt: Zending in de Amsterdamse rimboe. Daar is vanuit de Christelijk Gereformeerde Kerk gestart met Via Nova: Een nieuwe weg met oude papieren. Ik heb de websites even bezocht (ook nog: www.VIP05.nl). Zeer boeiend, relevant, eigentijds en doelgroepgericht! Ik ben ervan onder de indruk en ben tegelijk benieuwd hoe gemeentestichtingsprojecten en 'klassieke' gemeenten elkaar gaan beïnvloeden in de komende jaren.

Ik ben inmiddels in de afrondende fase van het boek Leven in verbondenheid. Gisteren heb ik een hoofdstuk geschreven over 'vermanen vanuit verbondenheid'. Daarbij heb ik me laten leiden door drie elementen die door Larry Crabb worden aangereikt als het gaat om het aan elkaar hulp bieden in de gemeente van Christus:

1. Doe de ander ervaren dat Christus zich in ons verheugt.
2. Zoek bij de ander ijverig naar het goede dat achter de slechte dingen ligt.
3. Confronteer de ander met het slechte.

We zijn in pastorale contacten vaak geneigd om bij het derde te beginnen (als we eenmaal de moed bij elkaar hebben gesprokkeld om een zonde aan de orde te stellen). Maar dan maken we geen gebruik van de kracht van de verbondenheid die God in Christus wil geven.
Graag attendeer ik hier ook even op een pasverschenen boek met de titel: Ongekend. Over eenzaamheid met daarin een boeiend artikel van Gerrit Glas over onverbondenheid.

De Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning) komt steeds dichterbij: een geweldige kans om als kerken midden in de samenleving te leren staan. Er is nu een website gelanceerd die de Wmo bekendermoet maken: www.info-wmo.nl. Via een link vind je daar informatie over wat ik echt een buitengewoon creatief en mooi initiatief vindt: Bakkie in de Buurt. Het gaat om gratis koffie op een instant-terrasje. Kijk ook op: www.bakkieindebuurt.nl. Het initiatief valt binnen de Wmo-website in de categorie 'Wat doet u voor de Wmo?' Dat is de vraag die we als kerken de komende tijd moeten leren stellen. Als we dat biddend doen zullen we gaan merken dat God heel veel mogelijkheden laat zien.

Soms komen lijnen heel mooi samen, vind ik. Deze weken zit ik regelmatig weer te lezen in het boekje van Henri Nouwen: 'Een levende heenwijzing. Dienst en gebed in aandenken aan Jezus Christus.' Dat gaat over de kern van het pastor-zijn. Gisteren noemde ik dat even tijdens een vergadering van de Visiegroep van Passie voor Preken, en vandaag kreeg ik van iemand anders uit de Visiegroep een artikel dat hij juist over dat boekje had geschreven. Dat artikel eindigt met een citaat van Nouwen:

Daarom is het geestelijk leven van de pastor, gevormd en getraind in de school van het gebed, de kern van alle geestelijk leiderschap.

Dat houd me momenteel sterk bezig omdat ik merk dat ik temidden van heel veel bezigheden (allemaal zeer geestelijk natuurlijk;-) heel gemakkelijk die kern kwijtraak. Want een 'levende heenwijzing' zijn heeft veel meer dan met 'doen' (preken, gesprekken voeren, schrijven) te maken met 'zijn'. Komende zondag preek ik over Jozua 4. Daar gaat het over de gedenkstenen in de Jordaan die ook een heenwijzing zijn: een herinnering aan de grote daden van God die zijn volk door de Jordaan leidde. Speciaal vers 24 zal centraal staan: 'Want alle volken op aarde moeten weten hoe machtig de HEER, jullie God, is, en jullie moeten altijd vol ontzag voor hem zijn.' Er worden in die dienst ook ambtsdragers bevestigd. Graag wil ik met hen en de gemeente delen dat de stenen in de Jordaan voor ons een oproep mogen zijn om zelf levende stenen te zijn: levende herinneringen aan de Heer die machtig is, levende herinneringen aan Christus. Is dat niet de mooiste 'definitie' van ambtsdrager zijn: Een Levende Herinnering Aan Christus!

In Handschrift, het politieke magazine van de ChristenUnie, mocht ik middels een klein interview een reactie geven op een nieuw Manifest van deze politieke partij: Voor elkaar (pdf). Hieronder lees je het interview:

In september verschijnt van hem het boekje Leven in verbondenheid. De kracht van het kennen van Christus. 'Want het unieke aanbod van een christelijke kerk of partij is verbondenheid. Ieder mens verlangt daarnaar, toch is er juist op dit gebied heel veel nood. Onze samenleving wordt gekenmerkt door onverbondenheid en vervreemding.'
Het herontdekken van de gezonde samenleving, waar het manifest naar streeft, juicht u dus toe? 'Dat lijkt me een heel belangrijke invalshoek voor christelijk-sociale politiek. Daarbij is een sterk accent op de menselijke maat een goede zaak. Want het samenleven speelt zich vooral af op buurtniveau.' In aansluiting op het manifest ziet Douma juist op buurtniveau mogelijkheden voor opbouwende betrokkenheid. 'Ik zou willen zeggen: ga relaties aan. Bij voorbeeld als kerk met de wijkraad, maar ook individueel.'
Warmte Maar de nadruk ligt een beetje teveel op verantwoordelijkheid, vindt Douma. 'Juist vanuit de joods-christelijke kernwaarden - en de herontdekking daarvan - zou ik willen zien dat de ChristenUnie meer spreekt over liefde, betrokkenheid, persoonlijke aandacht en warmte. De gezonde samenleving is mooi gekozen. Maar in plaats van de koude term 'verantwoordelijkheid' zou ik graag een warme term zien als typering van de relaties tussen mensen, zoals: verbondenheid.'
Ruimte In het manifest pleit de ChristenUnie voor 'ruimte voor religie en levensovertuiging'. Douma ziet daar mogelijk heden met de WMO (Wet Maatschappelijke Ondersteuning) in zijn achterhoofd. Die ruimte moet de kerk durven nemen. 'Een belangrijke vraag voor de kerken wordt steeds meer: welke kansen krijgen en gebruiken kerken om een bijdrage te leveren aan een gezonde en leefbare samenleving?'
Ontdekken 'Veel kerkelijk diaconaat is naar binnen gericht', vertelt Douma. 'Dat is vaak heel nodig. Want ook binnen de gemeente is er nood (eenzaamheid, armoede). Maar diaconaat moet veel meer naar buiten gericht zijn. In de vorm van diaconaal-missionaire aanwezigheid in de samenleving. Op dat punt valt voor lokale kerken nog veel te ontdekken. Dit diaconaal-missionaire aanwezig zijn is wat mij betreft een thermometer van hoe de kerk in de samenleving staat.'

Eerdere blog-berichten (30 mei tot 29 juni 2006)